“Een lange adem en een flexibele houding: dat heeft ons het ZZP Pensioen gebracht”

18 November 2014

  “Een lange adem en een flexibele houding: dat heeft ons het ZZP Pensioen gebracht”

Een blog door Maarten Post, voorzitter van Stichting ZZP Nederland

Al in 2010 begon het te borrelen: het idee dat er iets moest gebeuren met de pensioenen van ZZP’ers. Ik werkte destijds mee aan het SER-rapport over ZZP’ers en onderzocht de mogelijkheden voor vrijwillige aansluiting bij pensioenfondsen. ‘Nee’, was het antwoord dat ik overal kreeg. Wel lukte het bij staatssecretaris Weekers om de vrijwillige voortzetting van pensioensopbouw voor voormalig werknemers te verruimen. De eerste stap in de goede richting. En dat smaakte naar meer!

De groei van ZZP’ers is de afgelopen 4 jaar enorm toegenomen. Tegelijkertijd zien pensioenfondsen hun deelnemersaantal kleiner en kleiner worden. Tijd voor actie dus! Dit momentum moesten we benutten. Het onderzoek van staatssecretaris Klijnsma naar de pensioensopbouw van ZZP’ers vormde dan ook een kickstart voor het ZZP Pensioen. Stichting ZZP Nederland werd samen met de andere ZZP-organisaties uitgenodigd bij het ministerie voor overleg. Zo konden we met vier grote organisaties het ZZP Pensioen vormgeven, met steun van Staatssecretaris Klijnsma.

De aanhouder wint
Het traject verloopt soms moeizaam. Je werkt intensief samen met de overheid, die veelal werkt binnen bestaande kaders. Wanneer je dan vernieuwende maatregelen voorstelt, is dat even slikken. De eerste reflex is vaak “nee”. Het is dan de kunst om toch door te gaan en met elkaar in gesprek te blijven. Dat vergt flexibiliteit, ook van ons als ZZP-organisaties. Je moet openstaan voor andere ideeën, anders kom je nergens. En je moet ook een lange adem hebben. Zo wilden wij dat het ZZP Pensioen als pensioenfonds zou worden opgenomen in het pensioenstelsel. Maar dit kan alleen als het een verplicht pensioen wordt. En dat was natuurlijk absoluut niet aan de orde. Dan moet je genoegen nemen met een regeling buiten de pensioenwet om. Dat is zuur, maar het is geven en nemen en vooral niet opgeven.

Vernieuwing gaat niet zomaar
Wij willen een flexibele regeling waarin iedereen z’n eigen pensioenpotje heeft, zonder dat er geld wordt overgeheveld naar anderen. Om een zo hoog mogelijk rendement tegen lage kosten te realiseren, moest het wel een collectieve regeling worden. Bovendien wilden wij dat het pensioen van zelfstandigen voortaan beschermd wordt tegen opeisbaarheid bij bijstand en faillissement. Daarvoor moest een heleboel stof worden afgeschud van de bestaande regelgeving. Dat gaat niet zomaar.

Lobbyen werkt
Natuurlijk praat je voortdurend met woordvoerders van verschillende ministeries. Het is belangrijk om contacten te onderhouden en iedereen inhoudelijk erbij te betrekken. En ook hierbij geldt: openheid en flexibiliteit geeft de grootste garantie voor succes. In juni hebben we als samenwerkende ZZP-organisaties met Loyalis/APG gezegd: ‘OK, zo moet het ZZP Pensioen zijn, dit gaat het worden’. Klijnsma heeft toen toegezegd dat dit ZZP Pensioen er komt. Enkele fiscale zaken moeten nog wel geregeld worden. Dat is inmiddels in gang gezet en dat geeft ons de zekerheid om te starten. Gelukkig is er nu een regeling die de pensioenpot van ZZP’ers beschermt. Begin januari 2015 is het ZZP Pensioen een feit! In voorbereiding op de wetswijziging krijgen de gemeentes een formele instructie. Zo weten zij hoe ze moeten handelen in geval van een vermogenstoets voor de bijstand en hoeven wij niet te wachten op de wet. Een prima oplossing!